ನವೋದಯ ಪೂರ್ವಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ' ಅಥವಾ 'ಸಂಕ್ರಮಣಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ '

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ' ಅಥವಾ 'ಸಂಕ್ರಮಣಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ '

( ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನವೋದಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬೆಳೆದು ಬಂದ ಬಗೆ)

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ನವೋದಯ (Renaissance) ಎನ್ನುವುದು 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ದೊಡ್ಡ ಕ್ರಾಂತಿ. ಆದರೆ ಈ ಹೊಸ ಅಲೆ ಏಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು, ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಿಂದ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗಿನ ಕಾಲಘಟ್ಟವನ್ನು **'ನವೋದಯ ಪೂರ್ವ ಸಾಹಿತ್ಯ'** ಅಥವಾ **'ಸಂಕ್ರಮಣ ಕಾಲ'** ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯವು ಹಳೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶೈಲಿಯಿಂದ ಆಧುನಿಕತೆಯ ಕಡೆಗೆ ಹೇಗೆ ಹೊರಳಿತು ಎಂಬುದರ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:

1. ಬದಲಾವಣೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವ ಕಾಲವು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರವೇಶವಾಯಿತು. ಹಳೆಯ ಕಾಲದ 'ಚಂಪೂ' ಅಥವಾ 'ಷಟ್ಪದಿ' ಕಾವ್ಯಗಳ ಬದಲು, ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವ ಹೊಸ ರೂಪದ ಅಗತ್ಯತೆ ಕಂಡುಬಂದಿತು.

2. ಕ್ರೈಸ್ತ ಮಿಷನರಿಗಳ ಕೊಡುಗೆ

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಧುನಿಕಗೊಳ್ಳಲು ಮಿಷನರಿಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣರಾದರು:

ಅಚ್ಚು ಮೊಳೆಗಳ ಬಳಕೆ: ಮುದ್ರಣ ಯಂತ್ರಗಳು ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ ಸಾಹಿತ್ಯವು ತಾಳೆಗರಿಯಿಂದ ಕಾಗದಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಯಿತು.

* ನಿಘಂಟು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣ: ಫರ್ಡಿನೆಂಡ್ ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ಅವರ

* ಕನ್ನಡ-ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಿಘಂಟು ಮತ್ತು ಬಿ.ಎಲ್. ರೈಸ್ ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಭಾಷೆಗೆ ಹೊಸ ಶಕ್ತಿ ನೀಡಿದವು.

3. ಹೊಸ ಪ್ರಕಾರಗಳ ಉದಯ

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದ ಸಾಹಿತ್ಯವು ಗದ್ಯದ ಕಡೆಗೆ ವಾಲಿತು:

 * ಕಾದಂಬರಿ: ಗುಲ್ವಾಡಿ ವೆಂಕಟರಾಯರ 'ಇಂದಿರಾಬಾಯಿ' (1899) ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾದಂಬರಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು.

 * ನಾಟಕ: ಪುರಾಣ ಕಥೆಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಕುರಿತು ನಾಟಕಗಳು ರಚನೆಯಾದವು.

 * ಅನುವಾದ: ಸಂಸ್ಕೃತದ 'ಶಾಕುಂತಲ' ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ನಾಟಕಗಳು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಅನುವಾದಗೊಂಡವು.

4. ಪ್ರಮುಖ ಲೇಖಕರು ಮತ್ತು ಕೃತಿಗಳು

ಈ ಕಾಲದ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಂಡಿಗಳೆಂದರೆ:

 * ಮುದ್ದಣ: ಈತನನ್ನು 'ನವೋದಯದ ಮುಂಗೋಳಿ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರ 'ರಾಮಾಶ್ವಮೇಧ' ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ "ಪದ್ಯಂ ವಧ್ಯಂ, ಗದ್ಯಂ ಹೃದ್ಯಂ" (ಪದ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಗದ್ಯವೇ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರ) ಎನ್ನುವ ಮೂಲಕ ಆಧುನಿಕತೆಗೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದರು.

 * ಚಾಮರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ಆಸ್ಥಾನ: ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದಿಂದ ಬಸವಪ್ಪ ಶಾಸ್ತ್ರಿಗಳಂತಹ ವಿದ್ವಾಂಸರು ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತಗೊಳಿಸಿದರು.

 * ಬಿ.ಎಂ. ಶ್ರೀಕಂಠಯ್ಯ: ಇವರ 'ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೀತೆಗಳು' ಹೊರಬರುವ ಮುನ್ನವೇ ಕವಿತೆಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯ ಗಾಳಿ ಬೀಸುತ್ತಿತ್ತು.

5. ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಆರಂಭ

'ಮಂಗಳೂರು ಸಮಾಚಾರ'ದಂತಹ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಆರಂಭವಾದದ್ದು ಜನರಲ್ಲಿ ವೈಚಾರಿಕತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿತು. ಇದು ಸಾಹಿತ್ಯವು ಕೇವಲ ರಾಜರ ಅಥವಾ ದೇವರ ಸ್ತುತಿಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ನೋವು-ನಲಿವುಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

* ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ:

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವ ಕಾಲವು ಒಂದು 'ಸಿದ್ಧತಾ ಕಾಲ'. ಹಳೆಯ ಹಳಗನ್ನಡದ ಬಿಗಿ ಸಡಿಲಗೊಂಡು, ಹೊಸಗನ್ನಡದ ಸ್ವತಂತ್ರ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಅಡಿಪಾಯ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು. ಮುದ್ದಣನ ಗದ್ಯ ಮತ್ತು ಮಿಷನರಿಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ನೆರವು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನವೋದಯದ ಬೆಳೆ ಇಷ್ಟು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವದ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯ

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವದ ಅಥವಾ ಸಂಕ್ರಮಣ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯವು ಹಳಗನ್ನಡದ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಹೊಸಗನ್ನಡದ ಲೌಕಿಕ ಆಸಕ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನ ಒಂದು ಸೇತುವೆಯಿದ್ದಂತೆ. ಈ ಕಾಲದ ಕಾವ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಅದು ಹಳೆಯ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೂ, ವಿಷಯ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸತನವನ್ನು ತುಡಿಯುತ್ತಿತ್ತು.

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವದ ಕಾವ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು:

1. ಬದಲಾದ ಕಾವ್ಯದ ವಸ್ತು (Content)

ಈ ಮೊದಲು ಕಾವ್ಯವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಪುರಾಣ, ದೇವರು ಅಥವಾ ರಾಜರ ವೈಭವೀಕರಣವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ:

 * ಕಾವ್ಯವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು.

 * ದೇಶಪ್ರೇಮ, ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನ ಬದುಕು ಕಾವ್ಯದ ವಸ್ತುವಾದವು.

 * ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ 'ಭಾವಗೀತೆ' (Lyrical Poetry) ಮಾದರಿಯ ಅಡಿಪಾಯ ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು.

2. ಮುದ್ದಣ: ಆಧುನಿಕತೆಯ ಮುಂಗೋಳಿ

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವ ಕಾವ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸುವಾಗ ಮುದ್ದಣ (ನಂದಳಿಕೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣಪ್ಪ) ಅವರ ಹೆಸರು ಮೊದಲು ಬರುತ್ತದೆ.

 * ಅವರ 'ರಾಮಾಶ್ವಮೇಧ' ಕೃತಿಯು ಕಾವ್ಯದ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಗದ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತು ನೀಡಿತು.

 * ಮುದ್ದಣ ತನ್ನ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿ ಮನೋರಮೆಯ ಜೊತೆ ನಡೆಸುವ ಸಂಭಾಷಣೆಯು (ಸರಸ ಸಲ್ಲಾಪ), ಕಾವ್ಯದ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿತು.

 * ಹಳಗನ್ನಡದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲೇ ಹೊಸ ಸಂವೇದನೆಯನ್ನು ತಂದ ಹಿರಿಮೆ ಇವರದ್ದು.

3. ಕಾವ್ಯದ ರೂಪ ಮತ್ತು ಛಂದಸ್ಸು

ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕವಿಗಳು ಹಳೆಯ ಷಟ್ಪದಿ, ಕಂದ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸರಳತೆಯನ್ನು ತಂದರು.

 * ಸಂಸ್ಕೃತದ ಕ್ಲಿಷ್ಟ ಪದಗಳಿಗಿಂತ ಅಚ್ಚಗನ್ನಡದ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.

 * ಅನುವಾದಿತ ಕಾವ್ಯ: ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ಮತ್ತು ಮಿಲ್ಟನ್ ಅಂತಹ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಕವಿಗಳ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡದ ಲಯಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆದವು.

4. ಪ್ರಮುಖ ಕವಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಡುಗೆಗಳು

ನವೋದಯದ ಅರುಣೋದಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದ ಕೆಲವರು:

 * ಸಂತ ಕವಿಗಳು: ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫರ ತತ್ವಪದಗಳು ಜನಪದ ಲಯದಲ್ಲಿ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳಿದವು.

 * ಬಿ.ಎಂ. ಶ್ರೀಕಂಠಯ್ಯ (ಆರಂಭಿಕ ಹಂತ): ಇವರು 'ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೀತೆಗಳ' ಮೂಲಕ ಕ್ರಾಂತಿ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನವೇ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯದ ಭಾಷೆ ಬದಲಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಕೂಗು ಆರಂಭವಾಗಿತ್ತು.

 * ಕ್ರೈಸ್ತ ಕವಿಗಳು: ಕ್ರೈಸ್ತ ಮಿಷನರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಕವಿತೆಗಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ರೀತಿಯ 'ಗೀತೆ' (Hymns) ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದವು.

5. ಕಾವ್ಯದ ಸ್ಥಿತ್ಯಂತರದ ಲಕ್ಷಣಗಳು 

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯವು ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಿತ್ಯಂತರಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಯಿತು. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಕ್ಲಿಷ್ಟ ಹಳಗನ್ನಡದ ಶೈಲಿಯು ಸಡಿಲಗೊಂಡು, ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾದ ಸರಳ ಹಳಗನ್ನಡ ಮತ್ತು ಹೊಸಗನ್ನಡದತ್ತ ಸ್ಪಷ್ಟ ಒಲವು ತೋರಿತು. ಕಾವ್ಯದ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ಕ್ರಾಂತಿಯಾಗಿ, ಕೇವಲ ಪುರಾಣ ಕಥೆಗಳು ಅಥವಾ ರಾಜರ ಪ್ರಶಂಸೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದ ಕವಿತೆಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನ ದೈನಂದಿನ ಬದುಕನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದವು. ಈ ಹಿಂದೆ ಕಾವ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಬೋಧನೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಸಂಕ್ರಮಣ ಕಾಲದ ಕಾವ್ಯವು ಮನರಂಜನೆ ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಗುರಿಯನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರೇರಣೆಯೆಂದರೆ, ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಕೇವಲ ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯವು, ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ಫಲವಾಗಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಹೊಸ ರೂಪ ಮತ್ತು ಸಂವೇದನೆಗಳನ್ನು ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇ ಆಗಿದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ:

ನವೋದಯ ಪೂರ್ವದ ಕಾವ್ಯವು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆ. ಅಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಬೇರುಗಳು ಸಡಿಲಗೊಂಡು, ಹೊಸ ಚಿಗುರು ಒಡೆಯಲು ಬೇಕಾದ ಹದವಾದ ಮಣ್ಣು ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಮುದ್ದಣನಂತಹ ಕವಿಗಳು "ಹಳಗನ್ನಡದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸಗನ್ನಡದ ಬಂಡಿಯನ್ನು" ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಿದರು.