ಶಿವಶರಣೆ ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ: ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆ

                         ಶಿವಶರಣೆ ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ: ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆ

 ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯವರು 12ನೆಯ ಶತಮಾನದ ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಕವಯಿತ್ರಿ ಮತ್ತು ಅಗ್ರಗಣ್ಯ ವಚನಗಾರ್ತಿ. ಸ್ತ್ರೀ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಆದರ್ಶಪ್ರಾಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

1. ಜನನ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ

 * ಜನ್ಮಸ್ಥಳ: ಇಂದಿನ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಿಕಾರಿಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಉಡುತಡಿ ಗ್ರಾಮ.

 * ಪೋಷಕರು: ಶಿವಭಕ್ತ ದಂಪತಿಗಳಾದ ಸುಮತಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಲಶೆಟ್ಟಿ.

 * ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಒಲವು: ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಶ್ರೀಶೈಲದ ಚೆನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಭಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಲೌಕಿಕ ಪುರುಷರಿಗಿಂತ ಪರಶಿವನೇ ತನ್ನ ಪತಿಯೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ದರು.

2. ಲೌಕಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗ

 * ಕೌಶಿಕ ರಾಜನ ಭೇಟಿ: ಅಕ್ಕನ ಅನುಪಮ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಮಾರುಹೋದ ಉಡುತಡಿಯ ಅರಸ ಕೌಶಿಕನು ಆಕೆಯನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದನು.

 * ಮೂರು ಷರತ್ತುಗಳು: ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಮದುವೆಯಾದ ಅಕ್ಕ, ತನ್ನ ಭಕ್ತಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಬರಬಾರದೆಂದು ಮೂರು ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಕಾಮುಕನಾಗಿದ್ದ ಕೌಶಿಕನು ಆ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಮೀರಿದಾಗ, ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ಸಕಲ ರಾಜ್ಯವೈಭವ, ಅರಮನೆ, ಅಷ್ಟೇ ಏಕೆ ದೇಹದ ಮೇಲಿನ ವಸ್ತ್ರವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ ದಿಿಗಂಬರೆಯಾಗಿ ಹೊರಬಂದರು.

 * ಸಂಕಷ್ಟಗಳು: ಅರಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಅಕ್ಕ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ದುಷ್ಟರಿಂದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯಿಂದ ಅನೇಕ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಚೆನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನ ಮೇಲಿದ್ದ ಅನನ್ಯ ಪ್ರೇಮ ಅವರನ್ನು ಕಾಪಾಡಿತು.

3. ಕಲ್ಯಾಣದ ಅನುಭವ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕ

ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಬಂದ ಅಕ್ಕನನ್ನು ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭುಗಳು ಕಠಿಣ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಡ್ಡಿದರು. ದೇಹದ ಮೇಲಿನ ಮೋಹ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪರಿಪಕ್ವತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆದ ಈ ಸಂವಾದವು ಅತ್ಯಂತ ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿದೆ.

 * ಅನುಭವ ಮಂಟಪಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ: ಅಕ್ಕನ ಉತ್ತರಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತರಾದ ಶರಣರು ಅವರನ್ನು 'ಅಕ್ಕ' ಎಂದು ಗೌರವಿಸಿ ಅನುಭವ ಮಂಟಪಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡರು.

 * ಸ್ತ್ರೀ ಸಮಾನತೆ: ಅನುಭವ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೂ ಸಮಾನ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದರು.

4. ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ

ಅಕ್ಕನ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ 'ಮಧುರ ಭಕ್ತಿ' ಅಥವಾ 'ಸತಿ-ಪತಿ ಭಾವ' ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಲೌಕಿಕ ಗಂಡಂದಿರನ್ನು "ಸಾವಕೆಡುವ ಗಂಡರು" ಎಂದು ಕರೆದ ಅವರು, ಸಾವಿಲ್ಲದ, ಕೇಡಿಲ್ಲದ ಚೆನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನೇ ಶಾಶ್ವತ ಪತಿ ಎಂದು ಸಾರಿದರು.

 * ಮಾಯೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ: "ತೆರಣಿಯ ಹುಳು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹದಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಮಾಡಿ..." ಎನ್ನುವ ವಚನದ ಮೂಲಕ ಮನುಷ್ಯ ತನ್ನ ಆಸೆಗಳಿಂದಲೇ ಹೇಗೆ ಬಂಧಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

 * ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮ: ಶ್ರೀಶೈಲಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಗಿಡ, ಮರ, ಹಕ್ಕಿಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಚೆನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನ ವಿಳಾಸ ಕೇಳುವ ಅವರ ವಚನಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಭಾವಪೂರ್ಣವಾಗಿವೆ.

 * ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞತೆ: "ಚಂದನವ ಕಡಿದು ಕೊರೆದು ತೇದೊಡೆ ಕಂಪ ಬಿಟ್ಟಿತ್ತೇ?" ಎಂಬ ವಚನದ ಮೂಲಕ ಎಂತಹ ಕಷ್ಟ ಬಂದರೂ ತನ್ನ ಭಕ್ತಿಯ ಸುವಾಸನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ದೃಢವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

5. ಕದಳಿ ವನದಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯ

ಕಲ್ಯಾಣದ ಶರಣರ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದ ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಶ್ರೀಶೈಲಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು. ಅಲ್ಲಿನ ಕದಳಿ ವನದಲ್ಲಿ ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತನ್ನ ಆರಾಧ್ಯ ದೈವ ಚೆನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಾಂಗ ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು (ಐಕ್ಯ) ಹೊಂದಿದರು.

ಮುಖ್ಯ ಸಾರಾಂಶ:

ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯವರ ಬದುಕು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹೋರಾಟವಲ್ಲ; ಅದು ಸ್ತ್ರೀ ಅಸ್ಮಿತೆ, ವೈರಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಮ ಸತ್ಯದ ಅನ್ವೇಷಣೆಯ ಹಾದಿ. ಅವರ ವಚನಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಕನ್ನಡಿಗರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ 'ಬೆಳ್ಳಿ ಚುಕ್ಕಿ'ಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿವೆ.